Onafhankelijk hypotheekadvieseurHet zou de doodsteek worden van de zelfstandig financieel adviseur: het provisieverbod. Sinds 1 januari 2013 moeten adviseurs de kosten voor een hypotheekadvies rechtstreeks bij de klant in rekening brengen. Voor deze datum zaten die kosten verstopt in de hypotheek, zodat het niet helder was hoeveel consumenten werkelijk betaalden voor dit advies.

•  Uit onderzoek van de Autoriteit Financiële Markten (AFM) blijkt dat een meerderheid van de consumenten kiest voor een zelfstandig adviseur . 62 % van de hypotheken die in het najaar van 2013 werden afgesloten kwam tot stand bij een onafhankelijk adviseur. 30 % van de hypotheken werd afgesloten bij banken, verzekeraars zijn slechts goed voor enkele procenten. Minder dan 2 % van de hypotheken komt tot stand zonder advies.

Het provisieverbod heeft volgens de AFM geleid tot lagere kosten voor consumenten. Het gemiddelde tarief voor een advies daalde van € 2166 in de periode november 2012 – april 2013, naar € 1749  tussen april 2013 en november van dat jaar, een daling van 20 %. “Je moet je als consument niet blindstaren op de prijs, want de kwaliteit van het advies is doorslaggevend. Maar deze prijsdaling door toegenomen concurrentie is natuurlijk goed nieuws voor de consument”, stelt het hoofd toezicht bij de AFM, Michiel Denkers. De toezichthouder ziet dat de openheid van tarieven er ook toe leidt dat consumenten meer gaan onderhandelen over de prijs. In 2011 en 2012 deed slechts 20 % van de consumenten dat, in 2013 liep dat op tot 30 %.

De hypotheken die tussen april en november vorig jaar zijn afgesloten komen  bijna 40 % voor rekening van starters – het hoogste percentage in jaren. Het oversluiten van een hypotheek wordt  minder populair, evenals het afsluiten van een extra lening voor woningverbetering.
Als het gaat om hypotheekvormen dan wint de ‘ouderwetse’ annuïteitenhypotheek sterk aan populariteit. De annuïteitenhypotheek kent gedurende de looptijd gelijke (bruto) lasten, die in de beginjaren voornamelijk uit rente bestaat en later een steeds groter deel uit aflossing. Ongeveer de helft van de hypotheken in de onderzochte periode wordt in elk geval een gedeelte annuïtair afgelost. Dat is het gevolg van gewijzigde regels voor de hypotheekrenteaftrek die direct aflossen op de hypotheek stimuleren. De populariteit van aflossingsvrije- en bankspaarhypotheken neemt juist sterk af. De aflossingsvrije hypotheek niet langer de meest populaire vorm.

‘Banken geven geen onafhankelijk advies’
Als het aan de financiële adviesketen De Hypotheekshop ligt, mogen banken geen advies meer geven voor hypotheken. “De adviseur van de bank is vertegenwoordiger van de bank waar hij werkt”, zegt directeur Lodewijk van der Heijden van de keten. “Banken verkopen alleen hun eigen producten.” Door het gebrekkige advies zouden klanten opgezadeld worden met hypotheken waarvoor zij te veel betalen. Ook andere zelfstandig adviseurs menen dat banken moeilijk een onafhankelijk hypotheekadvies aan consumenten kunnen geven.